یک روز درِ پشت‌بام را باز می‌کنید و با باغچه‌ای شخصی، کمد و مبلمان فضای باز روبه‌رو می‌شوید. صاحب واحد طبقه آخر می‌گوید چون تنها راه دسترسی از کنار واحد او می‌گذرد، پشت‌بام حق اختصاصی اوست. در ساختمان دیگری، همسایه همکف بخش عمده حیاط را با گلدان و زنجیر جدا کرده و به دیگران اجازه ورود نمی‌دهد. اختلاف بر سر چنین فضاهایی از شایع‌ترین تنش‌های آپارتمان‌نشینی است؛ زیرا زندگی مشترک فقط به دیوارهای داخلی هر واحد محدود نمی‌شود.
پاسخ حقوقی این اختلاف با یک جمله «همه‌چیز مشاع است» هم کامل نمی‌شود. نخست باید بررسی کرد پشت‌بام، حیاط، حیاط‌خلوت یا تراس در سند و مدارک ساختمان چه جایگاهی دارند، آیا حق استفاده اختصاصی یا دسترسی محدود قانونی پیش‌بینی شده و رفتار فرد مورد شکایت چه اثری بر حق دیگران دارد. در این راهنما تفاوت استفاده متعارف با تصرف اختصاصی، نقش مجمع مالکان، حقوق واحدهای مجاور، شیوه اعتراض، مدارک لازم و روش طرح دعوا را بررسی می‌کنیم.
| موضوع | راهنمای فوری |
|---|---|
| اصل حقوقی | قسمت مشترک، ملک اختصاصی یک واحد نیست |
| مستندات اصلی | سند، صورت‌مجلس تفکیکی و مقررات ساختمان |
| استثنای مهم | دسترسی محدود الزاماً مالکیت اختصاصی ایجاد نمی‌کند |
| روش پیگیری | مستندسازی، درخواست رفع مانع و دعوای متناسب |
قسمت مشاع در آپارتمان چیست؟
طبق ماده ۲ قانون تملک آپارتمان‌ها، قسمت‌هایی که اختصاص به واحد معینی ندارند و به شکل مستقیم یا غیرمستقیم مورد استفاده همه شرکا هستند، بخش مشترک محسوب می‌شوند. ماده ۳ آیین‌نامه اجرایی نیز مقرر می‌کند که قسمت‌های مشترک برای استفاده شرکا هستند و اصولاً نمی‌توان برای آن‌ها حق انحصاری قائل شد. این قاعده به این معناست که یک مالک صرفاً به خاطر طبقه، نزدیکی یا استفاده طولانی‌مدت نمی‌تواند خود را مالک انحصاری فضای مشترک معرفی کند.
بااین‌حال برای تشخیص وضعیت یک نقطه خاص باید پرونده ثبتی، نقشه، سند و حق‌های قانونی موجود بررسی شوند. ممکن است فضایی در سند اختصاصی قید شده باشد یا حق استفاده‌ای معتبر نسبت به بخشی از ملک وجود داشته باشد. برای همین، قبل از هر اقدام فیزیکی در برابر همسایه باید مستندات واقعی بررسی شود، نه فقط آنچه روی تابلو ساختمان نوشته‌اند.
آیا پشت‌بام همیشه مشاع است؟
در ساختمان‌های آپارتمانی، پشت‌بام معمولاً از بخش‌های مشترک است، چون پوشش سقف ساختمان، عایق‌بندی، ایمنی و تأسیسات مستقر روی آن به کل مجموعه خدمت می‌کنند. آیین‌نامه اجرایی نیز بام و اجزای مرتبط را در مجموعه بخش‌های مشترک شناسایی می‌کند. صاحب واحد طبقه آخر نمی‌تواند صرف نزدیک بودن به بام، آن را به اتاق شخصی یا انبار دائمی تبدیل کند. حتی اگر درِ دسترسی نزدیک واحد او باشد، حق مالکیت باید از سند و مقررات به دست آید.
اما مشترک بودن پشت‌بام به معنی آزادی نامحدود همه ساکنان برای برگزاری مهمانی، نصب وسایل سنگین یا رفت‌وآمد ناایمن نیست. مدیر ممکن است با رعایت مقررات ساختمان دسترسی را برای حفظ ایمنی و جلوگیری از آسیب مدیریت کند. مهم آن است که قواعد اداره فضای مشترک نباید به پوششی برای اعطای انحصار دائمی و برخلاف حق دیگران تبدیل شود.
حیاط مشاع با حیاط اختصاصی چه تفاوتی دارد؟
حیاط اصلی ساختمان غالباً برای نور، تهویه، رفت‌وآمد و استفاده مشترک طراحی شده است. اگر فردی با گلدان، درِ آهنی یا وسایل شخصی بخشی را جدا کند، باید روشن شود آیا این تخصیص با سند و مجوز معتبر هماهنگ است یا تصرف خارج از حق. در مقابل، بعضی واحدهای همکف یا حیاط‌دار ممکن است بر اساس مدارک معتبر وضعیت متفاوتی داشته باشند. صرف ظاهر حیاط یا وجود یک درِ اختصاصی پاسخ قطعی نمی‌دهد.
در پرونده‌های واقعی، اختلاف اغلب به عبارت‌های مبهم در مبایعه‌نامه مربوط است: «حیاط متعلق به واحد همکف» یا «حق استفاده از حیاط‌خلوت». چنین عبارتی باید با سند رسمی و حق‌های سایر مالکان تطبیق داده شود. توافق خصوصی فروشنده با یک خریدار نمی‌تواند بدون شرایط قانونی، حقوق مشاع سایر شرکا را نادیده بگیرد.
اگر فقط یک واحد به حیاط‌خلوت دسترسی داشته باشد چه می‌شود؟
این وضعیت نکته قانونی ویژه‌ای دارد. تبصره ۳ ماده ۴ قانون تملک آپارتمان‌ها مقرر کرده است اگر حیاط یا بالکن یا تراس مجموعه به گونه‌ای باشد که تنها از یک یا چند واحد مسکونی امکان دسترسی به آن وجود داشته باشد، هزینه حفظ و نگهداری آن قسمت بر عهده استفاده‌کننده یا استفاده‌کنندگان است. این حکم درباره هزینه نگهداری است، نه اینکه صرف دسترسی انحصاری، خودبه‌خود مالکیت خصوصی آن قسمت را ایجاد کند.
بنابراین، ساکن واحد همکف نمی‌تواند صرفاً با استناد به پرداخت هزینه نظافت حیاط‌خلوت، حصه سایر مالک‌ها را نفی کند. از سوی دیگر، مالکان واحدهای دیگر نیز نباید بدون بررسی مسیر قانونی و حریم واحد مجاور، ادعای حق ورود همیشگی و بدون ضابطه داشته باشند. حق دسترسی، مالکیت، هزینه نگهداری و حدود استفاده، چهار موضوع جدا هستند.
استفاده متعارف از مشاعات کجاست و تصرف اختصاصی از کجا شروع می‌شود؟
استفاده متعارف می‌تواند عبور از راهرو، بهره‌مندی از نور و تهویه حیاط، دسترسی مسئول تعمیرات به تأسیسات مشترک یا حضور کوتاه‌مدت مطابق قواعد ساختمان باشد. در مقابل، قفل زدن درِ پشت‌بام برای جلوگیری از دسترسی قانونی، نگهداری دائمی وسایل حجیم، ساخت اتاق بدون مجوز، نصب انباری ثابت یا تبدیل حیاط به پارکینگ شخصی ممکن است از حدود استفاده مشترک خارج شود. تفاوت این موارد با توجه به نوع فضا، اسناد و آثار رفتار مشخص می‌شود.
ممکن است یک نفر چند گلدان سبک در گوشه حیاط بگذارد و دیگران اعتراضی نداشته باشند؛ اما وقتی همان فرد با جانمایی گلدان‌ها مسیر عبور معلولان، راه خروج اضطراری یا دسترسی تعمیرات را ببندد، آثار حقوقی و ایمنی مهم‌تری مطرح می‌شود. معیار فقط زیبا یا زشت بودن استفاده نیست، بلکه میزان مداخله در حقوق دیگران و مقررات حاکم است.
آیا مجمع مالکان می‌تواند به یک واحد حق استفاده اختصاصی بدهد؟
ماده ۶ قانون تملک آپارتمان‌ها در نبود قرارداد دیگر، تصمیمات مربوط به اداره و امور قسمت‌های مشترک را به اکثریت مقرر در آن ماده مرتبط می‌کند؛ اکثریتی که با مالکیت بیش از نصف مساحت قسمت‌های اختصاصی سنجیده می‌شود. اما اختیار اداره مشاعات با اختیار سلب مالکیت یا حق رسمی فرد دیگر یکی نیست. تصمیم درباره ساعت استفاده از حیاط، نظافت، قفل ایمن درِ پشت‌بام یا محل نگهداری تجهیزات، اصولاً ماهیتی متفاوت از واگذاری دائمی همان فضا به یک مالک دارد.
اگر قرار است روی بام سازه‌ای ثابت احداث یا در نحوه استفاده از حیاط تغییر اساسی ایجاد شود، علاوه بر تصمیم داخلی، آثار سازه‌ای، حقوق اشخاص ذی‌نفع، ضوابط شهرداری و مجوزهای لازم باید بررسی شوند. رأی‌گیری ساده نمی‌تواند همه این الزامات را کنار بزند. هر تصمیم بهتر است در صورت‌جلسه دقیق با موضوع، نقشه، هزینه و حدود اختیارات ثبت شود.
نصب آلاچیق، سایبان یا انباری شخصی روی پشت‌بام
سازه سبک هم ممکن است وزن، بادگیر بودن، آسیب به عایق رطوبتی و دسترسی به تأسیسات را تحت تأثیر قرار دهد. اگر واحدی بدون مجوز و رضایت‌های لازم آلاچیق، دیوار یا انباری نصب کند، مسئله فقط اشغال چند متر مربع نیست؛ احتمال خسارت ساختمانی و مسئولیت ایمنی نیز وجود دارد. بنابراین قبل از هر چیز باید مشخص شود سازه چه زمانی، توسط چه شخصی و براساس چه مجوزی نصب شده است.
درخواست جمع‌آوری سازه باید متناسب با حق و مدارک باشد. اگر اختلاف به استحکام یا نفوذ آب مربوط است، گزارش کارشناسی می‌تواند اهمیت زیادی داشته باشد. همچنین تصرف‌کننده نباید با این ادعا که هزینه ساخت از جیب خودش بوده، انتظار کند مالکیت دائمی قسمت مشترک را به دست آورد. هزینه شخصی، به‌تنهایی مجوز تصرف فضای مشاع نیست.
استفاده انحصاری از حیاط به‌عنوان پارکینگ
گاهی ساکن همکف در حیاط درخت، میز یا گلدان می‌گذارد؛ گاهی نیز با خط‌کشی و مانع، بخش بزرگی را پارکینگ خود اعلام می‌کند. برای بررسی این وضعیت، نقشه پایان‌کار و صورت‌مجلس تفکیکی تعیین‌کننده‌اند. ممکن است پارکینگ اختصاصی یک واحد در حیاط مشاع واقع شده و حدود آن قانوناً مشخص باشد. در مقابل، استفاده دیرینه بدون تخصیص ثبتی، لزوماً حق اختصاصی ثبت‌شده ایجاد نمی‌کند.
در اختلاف بر سر خودرو، باید توجه داشت که «پارکینگ مزاحم ثبت‌شده» و «تصرف حیاط مشاع» دو مسئله متفاوت‌اند. اگر دعوا درباره یک توقفگاه وابسته به سند واحد است، موضوع باید با همان مدرک بررسی شود؛ اگر درباره استفاده خودسرانه از فضای عمومی است، قواعد مشاعات و تصمیمات معتبر اداره ساختمان اهمیت دارد.
آیا مدیر ساختمان باید با متصرف برخورد کند؟
مدیر یا هیئت مدیران مسئول اداره قسمت‌های مشترک در حدود اختیارات قانونی است. اقدام مناسب می‌تواند ثبت شکایت، دعوت طرفین، حفظ اسناد، ارسال تذکر مکتوب و طرح موضوع در مجمع باشد. اگر راه خروج اضطراری یا تأسیسات مشترک مسدود شده، رسیدگی به خطر فوری باید در اولویت قرار گیرد. بااین‌حال مدیر نباید بدون پشتوانه، خودسرانه قفل بشکند، اموال شخصی را ضبط کند یا تهدید به قطع خدمات نماید.
ممکن است مدیریت ساختمان سابقاً با سکوت خود باعث تداوم استفاده اختصاصی شده باشد. این سکوت به‌تنهایی همیشه حق دائمی ایجاد نمی‌کند، اما در ارزیابی وقایع و توافق‌ها بی‌اثر هم نیست. بهتر است مدیر جدید سوابق و صورت‌جلسه‌ها را بررسی کند و به‌جای صدور دستور فوری و تنش‌آلود، یک مسیر مستند و قابل دفاع انتخاب کند.
نخستین مدارک لازم برای رفع تصرف از مشاعات
سند واحد خود، اسناد یا نقشه مرتبط با قسمت مشترک، صورت‌مجلس تفکیکی، عکس از وضعیت قبلی و فعلی، مکاتبات با مدیر و صورت‌جلسه مجمع را جمع‌آوری کنید. اگر شخصی درِ جدید نصب کرده یا وسایل ثابت روی بام قرار داده، عکس‌های دارای زمان و شرح دقیق محل ارزشمندند. برای مسائل فنی مانند آسیب عایق و خطر سازه، گزارش مهندس یا کارشناس مرتبط به روشن شدن علت و میزان خسارت کمک می‌کند.
مهم است معلوم باشد خواهان چه حقی دارد و طرف مقابل دقیقاً چه اقدامی انجام داده است. صرف اینکه «مالک طبقه بالا از پشت‌بام استفاده می‌کند» کافی نیست؛ باید مشخص شود چه استفاده‌ای، از چه زمانی، در کدام بخش، با کدام مانع برای سایر ساکنان و برخلاف چه سند یا ضابطه‌ای صورت گرفته است. این دقت از طرح خواسته مبهم جلوگیری می‌کند.
از تذکر تا اظهارنامه؛ روش مرحله‌به‌مرحله
ابتدا موضوع را در جلسه مدیریت یا گفت‌وگوی محترمانه مطرح کنید. شاید وسایل برای تعمیر موقت روی بام قرار گرفته و زمان جمع‌آوری مشخص باشد. اگر استفاده دائمی و خارج از حق ادامه دارد، صورت‌جلسه‌ای تنظیم کنید که وضعیت موجود و ادعای طرفین را نشان دهد. سپس تذکر مکتوب یا اظهارنامه با اشاره به فضای مشخص و درخواست رفع مانع صادر شود. ارسال اخطار باید به مخاطب درست و با عباراتی روشن انجام شود.
مرحله بعدی انتخاب دعوای مناسب است، نه الزاماً شکایت کیفری. اختلاف ممکن است درباره رفع مزاحمت، رفع ممانعت از حق، تصرف، الزام به برچیدن مانع یا جبران خسارت باشد. هر مسیر شرایط اثبات و طرف دعوای متفاوت دارد. اگر سازه غیرمجاز یا خطرناک است، موضوع مقررات ساختمانی و مسیر اداری نیز ممکن است در کنار اختلاف خصوصی مطرح شود.
دعوای رفع مزاحمت، ممانعت از حق یا خلع ید مشاعی؟
اگر مالک همچنان از قسمت مشترک استفاده می‌کند اما شخصی استفاده متعارف او را مختل کرده، عنوان رفع مزاحمت ممکن است مطرح باشد. اگر فردی با قفل یا مانع، اعمال حق مشخص عبور یا دسترسی را ناممکن کرده، ممانعت از حق می‌تواند قابل بررسی باشد. وقتی مسئله تصرف گسترده و خارج کردن قسمت معینی از دسترس دیگران است، باید ماهیت تصرف و امکان طرح دعوا مطابق حقوق مشاع بررسی شود. صرف نام «مشاع» پاسخ به همه شرایط دعوا نیست.
در دعاوی راجع به اموال غیرمنقول، اسناد مالکیت، تصرف سابق و محل وقوع ملک اهمیت دارند. همچنین در برخی پرونده‌ها لازم است دیگر اشخاص ذی‌حق یا متعهد نیز در فرآیند حضور داشته باشند. اگر سند مالکیت فضای مورد اختلاف مبهم است، بهتر است قبل از درخواست رفع تصرف، وضعیت ثبتی و حقوق اشخاص روشن شود. انتخاب یک خواسته نادرست ممکن است به نتیجه نامطلوب منتهی شود.
متن لایحه
نمونه متن حقوقی برای مطالعه و بررسی
نمونه اظهارنامه درباره تصرف پشت‌بام یا حیاط مشاع
نمونه زیر برای وضعیتی است که فضای مورد اختلاف طبق اسناد مشترک باشد و رفتار مخاطب مانع استفاده قانونی سایر مالکان شده است. متن نهایی باید با سند و شرایط پرونده تطبیق داده شود.
مخاطب: مالک/استفاده‌کننده واحد شماره … . موضوع: درخواست رفع مانع از قسمت مشترک ساختمان. به موجب اسناد ساختمان واقع در …، فضای … در قسمت‌های مشترک قرار دارد. طبق مشاهده و صورت‌جلسه مورخ …، اقداماتی از قبیل نصب … یا نگهداری … موجب محدود شدن دسترسی قانونی و استفاده متعارف سایر مالکان شده است. خواهشمند است نسبت به ارائه مستند حق مورد ادعا و رفع مانع از مسیر مشخص در مهلت متعارف اقدام نمایید. در صورت اختلاف، موضوع با رعایت حقوق طرفین از مسیر قانونی پیگیری خواهد شد.
در این متن بهتر است به جای تهدید به تخریب، دقیقاً درخواست مورد نظر بیان شود. اگر سازه ادعایی مجوز دارد یا طرف مقابل حق استفاده ویژه‌ای ارائه می‌کند، آن مدرک باید بررسی شود. هدف اخطار روشن کردن اختلاف و فراهم کردن امکان حل آن با کمترین هزینه است.
خسارت نفوذ آب و خرابی پشت‌بام بر عهده چه کسی است؟
اگر فردی با نصب سازه یا سوراخ کردن عایق پشت‌بام موجب نم‌زدگی سقف واحد پایین شده باشد، احتمال مسئولیت جبران خسارت باید از نظر رابطه سببیت و تقصیر بررسی شود. وجود خسارت در زیر پشت‌بام به‌تنهایی ثابت نمی‌کند صاحب طبقه آخر آن را ایجاد کرده است؛ ممکن است خرابی ناشی از فرسودگی عایق مشترک یا تعمیر نامناسب سال‌های قبل باشد. کارشناسی فنی و مستندات تعمیر ضروری‌اند.
هزینه نگهداری عادی بام مشترک نیز باید از خسارت ناشی از رفتار مشخص یک فرد جدا شود. گاهی تعمیر مشترک فوریت دارد و اختلاف درباره مقصر نباید موجب تشدید آسیب ساختمان شود. مدیر می‌تواند اقدامات فوری و مجاز برای جلوگیری از افزایش خسارت را ثبت کند و سپس هزینه و مسئولیت را بر اساس اسناد و قواعد قانونی پیگیری کند.
استفاده از بام برای پنل خورشیدی یا تأسیسات جدید
افزودن پنل خورشیدی، مخزن آب یا تجهیزات مخابراتی به بام، فراتر از قرار دادن یک وسیله کوچک است. چنین اقداماتی ممکن است بر بار سازه، کابل‌کشی، دسترسی تعمیرات، حق استفاده سایر واحدها و مجوزهای شهری اثر بگذارند. صرف تصمیم یک مالک یا پرداخت هزینه توسط او مجوز کافی برای بهره‌برداری انحصاری و دائمی نیست. نوع پروژه، رضایت‌ها و ملاحظات فنی باید متناسب با مقررات بررسی شود.
اگر مدیریت قصد نصب تجهیزاتی برای همه ساختمان دارد، بهتر است پیشنهاد فنی و مالی، دسترسی تعمیرکار، مسئولیت خرابی و سازوکار تقسیم هزینه را در جلسه قانونی مطرح کند. ثبت صورت‌جلسه با نقشه و محدوده نصب از اختلاف بعدی پیشگیری می‌کند. مهم است فضای باقی‌مانده برای نیازهای مشترک و دسترسی ایمن حفظ شود.
آیا می‌توان درِ پشت‌بام را قفل کرد؟
قفل کردن در برای پیشگیری از سقوط یا ورود افراد غیرمجاز ممکن است هدف ایمنی داشته باشد، اما نباید امکان دسترسی ضروری برای تعمیرات، حوادث و حقوق مشترک را از بین ببرد. اگر کلید فقط در اختیار یک مالک باشد و او از تحویل در شرایط ضروری امتناع کند، اختلاف بر سر مدیریت قانونی دسترسی پیش می‌آید. راهکار ایمن معمولاً تعیین مسئول مشخص، ضوابط تحویل کلید و روش بازگشایی در شرایط اضطراری است.
داشتن کلید اختصاصی به معنای مالکیت بام نیست. در مقابل، باز بودن بی‌ضابطه پشت‌بام نیز به همه ساکنان اجازه برگزاری مهمانی یا استفاده خطرناک نمی‌دهد. بهترین تصمیم متناسب با ساختمان، مصوبه معتبر و الزامات ایمنی آن است. از برداشتن قفل یا شکستن در با اقدام شخصی، مگر در چارچوب ضرورت و مجوز قانونی، پرهیز کنید.
اگر استفاده اختصاصی سال‌ها ادامه داشته باشد، آیا حق ایجاد می‌شود؟
سابقه طولانی استفاده می‌تواند در فهم توافق‌های پیشین یا نحوه اداره ساختمان اهمیت پیدا کند، ولی لزوماً سند مالکیت یا حق انحصاری قانونی تولید نمی‌کند. کسی که ده سال میز و صندلی روی پشت‌بام گذاشته، صرفاً به دلیل گذشت زمان نمی‌تواند حق دیگر مالکان را نفی کند. از طرف دیگر، اگر توافق خاصی با مشارکت اشخاص ذی‌حق و مدارک معتبر وجود داشته، باید محتوای آن بررسی شود.
اشتباه رایج آن است که طرفین یکی می‌گوید «همه می‌دانستند» و دیگری می‌گوید «هیچ‌وقت رضایت ندادیم». در چنین وضعی، اسناد، صورت‌جلسات و حقوق ثبتی مهم‌تر از خاطرات افرادند. راه‌حل فوری نباید با پاک کردن آثار یا تخریب وسایل پیش از ثبت وضعیت همراه باشد.
پرسش‌های متداول درباره پشت‌بام و حیاط مشاع
آیا طبقه آخر صاحب پشت‌بام است؟
خیر، طبقه قرارگیری به‌تنهایی مالکیت اختصاصی ایجاد نمی‌کند. وضعیت بام باید با قانون، سند و اسناد مربوط بررسی شود و معمولاً جزء قسمت‌های مشترک است.
اگر فقط واحد همکف به حیاط‌خلوت در دارد، آن فضا مال همان واحد است؟
صرف دسترسی اختصاصی به معنی مالکیت نیست. تبصره ۳ ماده ۴ قانون درباره هزینه نگهداریِ قسمت‌هایی با دسترسی محدود حکم ویژه دارد، نه انتقال خودکار مالکیت.
آیا می‌توان وسایل همسایه را از پشت‌بام بیرون ریخت؟
جابه‌جایی یا تخریب خودسرانه ممکن است برای انجام‌دهنده مسئولیت ایجاد کند. راه درست ثبت وضعیت و پیگیری از مدیریت یا مرجع صالح است.
آیا استفاده از پشت‌بام برای دورهمی خانوادگی مجاز است؟
به مقررات ایمنی، تصمیم معتبر ساختمان، ماهیت فضا و حقوق دیگران بستگی دارد. مشاع بودن به معنی آزادی نامحدود برای هر شکل استفاده نیست.
آیا مالک مخالف می‌تواند تصمیم اکثریت درباره نظافت حیاط را نادیده بگیرد؟
تصمیمات معتبر اداره مشاعات در حدود قانون اصولاً لازم‌الرعایه‌اند؛ ولی اعتبار تصمیم و شیوه تقسیم هزینه باید به صورت مشخص بررسی شود.
فرم درخواست
جمع‌بندی: حق مشترک را با تصرف انحصاری اشتباه نگیرید
در اختلاف پشت‌بام و حیاط، نخست وضعیت سند و حق استفاده بررسی می‌شود، سپس رفتار شخصی که محل را محدود یا اشغال کرده است. پرداخت هزینه، نزدیکی واحد یا دسترسی محدود، لزوماً حق مالکیت خصوصی ایجاد نمی‌کند. مدیر و مجمع می‌توانند استفاده و نگهداری مشاعات را در حدود اختیارات قانونی تنظیم کنند، اما نمی‌توانند بدون مبنای معتبر حقوق مالکان را از بین ببرند. تذکر مکتوب، حفظ مدارک و انتخاب خواسته متناسب معمولاً از برخورد فیزیکی و تصمیم شتاب‌زده نتیجه بهتری دارد.